Houdbaarheidsdatum

De zomer is de tijd dat er braderieën en jaarmarkten worden georganiseerd.  Het is de plek om plaatselijke oude ambachten te laten zien, vaak door oudere mensen uitgevoerd, hoe vaardig zij  vroeger de spullen maakte. Op een rieten stoel zit een mevrouw in klederdracht achter een spinnewiel, vaardig een draad te maken vanuit een dot wol. Een man met een dikke manchester broek aan en een pijp in de mond, vlecht van wilgentenen een mand. Ouders brengen zichzelf op kind hoogte en maken  duidelijk dat het vroeger zo ging.  Het kind heeft er geen woorden bij, maar als je zijn gedachten kon lezen zou  het denken dat hij blij is dat dat iets van vroeger is. Dat is voorbij en leuk om de nostalgie ervan te demonstreren, maar zo maken we de dingen niet meer. Verder op staat een bar waar een klant onhandig op de kruk hangt, om het voorbijtrekkende publiek te laten zien hoe hij doorgaans aardig wat tijd op deze manier doorbrengt, maar dan met een muur eromheen. 

Er zijn ook ‘moderne’ handvaardigheden te bekijken. Ik heb zelf een keer op zo’n markt gestaan met mijn schilderijen. Doe ik nooit meer. Je denkt de aandacht van de mensen te trekken door je talent uit te stallen, die dan met een onverschillige blik langs je kraampje schuifelen en dan ook nog met lede ogen te moeten aanzien dat een kind een gommetje van je kraampje pikt. De visite- kaartjes voor de website, die mochten meegenomen worden, maar het display van spullen waarmee ik een indruk wilde geven, hoe mijn kunstwerkjes tot stand kwamen, waren niet bedoeld om zomaar in de broekzak gestoken te worden. Het koste mij geld en een hele dag rondhangen op zo’n jaarmarkt. Dat was een heleboel keer niets en daar zie jij mij niet meer terug. Maar die oudere man en in klederdracht gehulde vrouw, blijven trouwe deelnemers aan dit soort activiteiten, net zo trouw ze zijn aan het oude ambacht. Ze zijn de ambassadeurs van vervlogen tijden, met een houdbaarheidsdatum die  al ver verstreken is. We staan er bij stil en kijken hoe het oude ambacht wordt uitgeoefend, stellen een vraag en moeten oppassen dat we vervolgens niet worden meegezogen in verhalen van vroeger, toen het allemaal veel beter was en er nog tijd werd genomen om een mand te vlechten en garen te spinnen en noem maar op. Kom er nou nog maar eens om. 

Het geeft de indruk dat het vroeger goed was, maar als ik de beelden zie van de turfstekers die zes dagen ploeteren voor een schijntje, voor een baas die zelf in een landhuis woont, de herenboeren die het hun knechten zwaar maakte door ellelange dagen ze te laten werken, om dan zondags in de kerk verwacht te worden om aan te horen dat het allemaal kommer en kwel is en dat de hel nog de meest voor de hand liggende optie was, maar mischien, als je het gegeven was,… dan?…maar ze konden toen goed manden vlechten en garen spinnen. Gelukkig hebben we dat nog het best onthouden van die goede oude tijd. Maar goed dat er braderieën zijn.